FVD, Bestuur
FVD: bindende referenda naar Zwitsers model
Niet in akkoord is een eindstand: de belofte kwam niet in het coalitieakkoord en is ook niet op een andere manier uitgevoerd. We meten aan het verkiezingsprogramma, niet aan het akkoord. Zo beoordelen we
Over de bindende referenda die FVD wil, staat niets in het coalitieakkoord. De Eerste Kamer moet nog stemmen over een grondwetsvoorstel waarmee kiezers een aangenomen wet kunnen tegenhouden.
- Bijgewerkt op
- 3 primaire bronnen
- Reactie FVD: gevraagd op 13 november 2026, nog geen antwoord
- Wie betaalt ons
Kernbelofte: Staat in het voorwoord ‘Nederland weer vrij, trots & bruisend’, p. 3 (‘We willen bindende referenda, direct gekozen burgemeesters …’), en in punt 5 van ‘Onze visie in 12 punten’, p. 8, vóór hoofdstuk 1. Het citaat komt uit punt 5. Nr. 1 van de eerste tien toetsbare beloftes in het voorwerk. Wat is een kernbelofte?
Wat beloofde FVD?
We voeren bindende referenda in naar Zwitsers model, zodat burgers direct zélf kunnen beslissen over belangrijke kwesties.
Uit Een nieuwe kans voor Nederland. Forum voor Democratie partijprogramma (2025), pagina 8 (pagina 8 in de pdf).
Wanneer telt dit als nagekomen?
Nagekomen als in deze kabinetsperiode een grondwetswijziging en een uitvoeringswet van kracht zijn waarmee kiezers een referendum met een bindende uitslag kunnen afdwingen. Gaat het alleen om een correctief referendum (kiezers kunnen een aangenomen wet tegenhouden, maar niet zelf een onderwerp aan de orde stellen), dan is de belofte deels nagekomen, omdat het programma ‘naar Zwitsers model’ belooft en burgers ‘direct zélf’ wil laten beslissen.
Dit criterium leggen we vast voordat we naar de uitvoering kijken.
Van programma naar uitvoering
- ProgrammaBeloofdEen nieuwe kans voor Nederland. Forum voor Democratie partijprogramma, p. 8
- AkkoordNiet in het akkoord (oppositie)
- UitvoeringNiet in akkoord
Wat is er gebeurd?
Het coalitieakkoord ‘Aan de slag’ noemt geen referendum. Wel ligt er een grondwetsvoorstel van Kamerleden voor een bindend correctief referendum, waarmee kiezers een aangenomen wet kunnen tegenhouden. De Tweede Kamer nam dat voorstel op 21 januari 2025 aan, met de stemmen van FVD. De Eerste Kamer heeft er nog niet over gestemd. Omdat het voorstel van Kamerleden komt en niet van het kabinet, kan het de status pas veranderen als beide Kamers het hebben aangenomen.
Reactie van FVD
Gevraagd op , nog geen reactie ontvangen.
Bronnen
Per bron is nog niet vastgelegd of die de beoordeling direct of indirect onderbouwt.
- VerkiezingsprogrammaFVD, Een nieuwe kans voor Nederland. Partijprogramma 2025, p. 3, p. 8 en p. 29 — Primaire bron.
- CoalitieakkoordCoalitieakkoord ‘Aan de slag. Bouwen aan een beter Nederland’ 2026-2030 (bijlage bij Kamerstuk 36848, nr. 31): geen afspraak over referenda (paragraaf ‘Een sterke democratie’, p. 8) — Primaire bron.
- StemmingsuitslagEerste Kamer, wetsvoorstel 36.468 (Opneming in de Grondwet van bepalingen inzake het correctief referendum): op 21 januari 2025 aangenomen door de Tweede Kamer, behandeling in de Eerste Kamer loopt — Primaire bron.
- KamerbriefBrief van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties: Hoofdlijnen van de uitvoeringswetgeving correctief referendum, Kamerstuk 36800-VII, nr. 12 — Primaire bron.
Verder lezen
Beloftes over bestuur die hierop lijken:
- Niet in akkoord
Geschiedenis van deze beoordeling (2 wijzigingen)
| Datum | Status | Onderbouwing |
|---|---|---|
| In onderzoek → Niet in akkoord | Coalitieakkoord ‘Aan de slag’ (geen afspraak over referenda); Eerste Kamer, wetsvoorstel 36.468 (initiatiefvoorstel, nog geen stemming op 7 november 2026) | |
| Eerste beoordeling: In onderzoek | Partijprogramma FVD 2025, p. 8 (citaat letterlijk uit de tekstlaag van de pdf); coalitieakkoord ‘Aan de slag’; Eerste Kamer, wetsvoorstel 36.468 |
Volg dit per e-mail
Klopt dit niet?
Deze status insluiten op een andere site
Plaats dit in een artikel. De kaart toont de actuele status en linkt door naar de bronnen op deze pagina.
<iframe src="https://beloftewijzer.nl/embed/beloftes/fvd-bindend-referendum/" width="360" height="240" style="border:0" loading="lazy" title="Beloftewijzer: Over de bindende referenda die FVD wil, staat niets in het coalitieakkoord. De Eerste Kamer moet nog stemmen over een grondwetsvoorstel waarmee kiezers een aangenomen wet kunnen tegenhouden."></iframe>